Trong bối cảnh nhu cầu mua sắm ngày càng gia tăng, hình thức mua hàng trả chậm, trả góp đã trở thành giải pháp tài chính quen thuộc đối với nhiều cá nhân và hộ gia đình. Từ điện thoại, xe máy, đồ điện tử cho đến các sản phẩm gia dụng giá trị cao, người tiêu dùng hiện nay có thể dễ dàng sở hữu sản phẩm mong muốn mà không cần thanh toán toàn bộ ngay từ đầu. Tuy nhiên, đi cùng với sự phổ biến đó là yêu cầu siết chặt quản lý nhằm đảm bảo tính minh bạch, hạn chế rủi ro tài chính và bảo vệ quyền lợi của người mua.
Theo quy định mới tại Nghị định 144/2026, các giao dịch mua hàng trả chậm, trả góp từ 5 triệu đồng trở lên sẽ có thêm nhiều điểm thay đổi đáng chú ý liên quan đến điều kiện thanh toán, chứng từ giao dịch, trách nhiệm của bên bán cũng như nghĩa vụ kê khai theo quy định pháp luật. Những thay đổi này không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến doanh nghiệp kinh doanh hàng hóa, tổ chức tín dụng mà còn tác động lớn đến người tiêu dùng khi tham gia các giao dịch trả góp trong thực tế.
Vậy quy định mới về mua hàng trả chậm, trả góp từ 5 triệu đồng theo NĐ 144/2026 có những nội dung nào cần lưu ý? Người mua và doanh nghiệp cần chuẩn bị gì để đảm bảo giao dịch đúng quy định và tránh các rủi ro pháp lý phát sinh? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.
Hiểu rõ quy định mua hàng trả chậm, trả góp từ 5 triệu đồng trở lên theo Nghị định 144/2026/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 181/2025/NĐ-CP
Ngày 05/05/2026, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định 144/2026/NĐ-CP nhằm sửa đổi, bổ sung một số quy định quan trọng của Nghị định 181/2025/NĐ-CP – văn bản hướng dẫn chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng. Đây là nghị định đã được điều chỉnh, cập nhật trước đó theo Nghị định 359/2025/NĐ-CP ban hành ngày 31/12/2025.
Trong đó, nội dung liên quan đến hoạt động mua hàng trả chậm, trả góp có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên đang nhận được sự quan tâm lớn từ cá nhân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp. Những thay đổi mới không chỉ tác động đến phương thức thanh toán, điều kiện khấu trừ thuế mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến việc lập hóa đơn, chứng từ và kê khai thuế theo đúng quy định pháp luật hiện hành.
Việc nắm rõ các quy định tại Nghị định 144/2026/NĐ-CP sẽ giúp người mua và người bán chủ động hơn trong quá trình giao dịch, hạn chế rủi ro về thuế, đồng thời đảm bảo tính minh bạch và hợp lệ của hồ sơ thanh toán đối với các giao dịch mua bán theo hình thức trả chậm, trả góp.
Theo quy định mới tại Nghị định 144/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 181/2025/NĐ-CP, các cá nhân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý đến quy định liên quan đến việc mua hàng trả chậm, trả góp có giá trị từ 5 triệu đồng trở lên để bảo đảm quyền khấu trừ thuế GTGT đầu vào đúng quy định pháp luật. Nội dung đáng chú ý được quy định cụ thể như sau:
Theo quy định trước đây tại Nghị định 181/2025/NĐ-CP, trường hợp doanh nghiệp mua hàng hóa, dịch vụ theo hình thức trả chậm hoặc trả góp và chưa đến thời hạn thanh toán theo hợp đồng thì vẫn được kê khai, khấu trừ thuế giá trị gia tăng đầu vào dù chưa có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Quy định này tạo điều kiện cho doanh nghiệp chủ động hơn về dòng tiền trong quá trình sản xuất, kinh doanh.
Tuy nhiên, khi đã đến thời hạn thanh toán theo hợp đồng mà người mua vẫn chưa có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định thì doanh nghiệp bắt buộc phải thực hiện điều chỉnh giảm số thuế GTGT đầu vào đã kê khai khấu trừ trước đó. Nội dung này được quy định tại điểm g khoản 2 Điều 26 Nghị định 181/2025/NĐ-CP và chính thức có hiệu lực kể từ ngày 01/07/2025.
Đến nay, Nghị định 144/2026/NĐ-CP đã bổ sung và làm rõ thêm cơ chế xử lý đối với trường hợp phát sinh chứng từ thanh toán sau thời điểm điều chỉnh giảm thuế. Cụ thể, sau khi doanh nghiệp đã thực hiện điều chỉnh giảm số thuế GTGT đầu vào do chưa đáp ứng điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt, nếu ở các kỳ sau doanh nghiệp bổ sung được chứng từ thanh toán hợp lệ theo quy định thì vẫn được quyền kê khai và khấu trừ lại phần thuế GTGT đầu vào tương ứng tại kỳ tính thuế phát sinh chứng từ thanh toán đó.
Quy định mới này được xem là điểm bổ sung quan trọng, góp phần tháo gỡ vướng mắc thực tế cho nhiều doanh nghiệp trong quá trình thanh toán công nợ, đồng thời bảo đảm quyền lợi khấu trừ thuế khi đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định pháp luật. Nội dung sửa đổi, bổ sung này được quy định tại Điều 4 Nghị định 144/2026/NĐ-CP và có hiệu lực thi hành từ ngày 20/06/2026.
Đáng chú ý, Nghị định mới vẫn tiếp tục kế thừa nguyên tắc của quy định cũ, tức là trong thời gian chưa đến hạn thanh toán theo hợp đồng, người mua vẫn được kê khai và khấu trừ thuế GTGT đầu vào. Điểm mới nổi bật nằm ở chỗ: sau khi đã điều chỉnh giảm thuế do thiếu chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt, doanh nghiệp vẫn có cơ hội kê khai và khấu trừ lại khi hoàn thiện đầy đủ hồ sơ thanh toán theo đúng quy định.
Doanh nghiệp được khấu trừ lại thuế VAT khi bổ sung chứng từ thanh toán mới nhất
Theo quy định mới tại Nghị định 144/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 181/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp vẫn có thể được khấu trừ thuế giá trị gia tăng (GTGT) đầu vào đối với hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm hoặc trả góp ngay cả khi chưa có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt, với điều kiện chưa đến thời hạn thanh toán theo hợp đồng hoặc phụ lục hợp đồng đã ký kết.
Cụ thể, Nghị định 144/2026/NĐ-CP đã sửa đổi, bổ sung điểm g khoản 2 Điều 26 liên quan đến điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào đối với các giao dịch mua hàng hóa, dịch vụ có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên theo hình thức trả chậm, trả góp.
Theo đó, cơ sở kinh doanh được phép kê khai và khấu trừ thuế GTGT đầu vào khi đáp ứng đầy đủ các hồ sơ gồm: hợp đồng mua bán hàng hóa, dịch vụ bằng văn bản; hóa đơn giá trị gia tăng hợp pháp; cùng với chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định.
Trong trường hợp doanh nghiệp chưa có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt do chưa đến thời điểm thanh toán theo hợp đồng hoặc phụ lục hợp đồng, doanh nghiệp vẫn được tạm thời khấu trừ thuế GTGT đầu vào đối với khoản chi phí này. Quy định mới được đánh giá là tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, đồng thời giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc kê khai thuế ở các kỳ đầu.
Tuy nhiên, khi đến thời hạn thanh toán đã được xác định trong hợp đồng hoặc phụ lục hợp đồng, nếu doanh nghiệp vẫn không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì bắt buộc phải thực hiện kê khai điều chỉnh giảm số thuế GTGT đầu vào đã khấu trừ tương ứng với phần giá trị hàng hóa, dịch vụ chưa đáp ứng điều kiện thanh toán. Việc điều chỉnh này phải được thực hiện ngay tại kỳ tính thuế phát sinh nghĩa vụ thanh toán theo quy định.
Đáng chú ý, Nghị định mới cũng cho phép doanh nghiệp được khấu trừ lại số thuế GTGT đầu vào đã điều chỉnh giảm trước đó nếu sau này bổ sung được chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt hợp lệ. Khi có đầy đủ chứng từ theo quy định, cơ sở kinh doanh được kê khai bổ sung và tiếp tục khấu trừ phần thuế GTGT đầu vào tương ứng tại kỳ tính thuế phát sinh chứng từ thanh toán.
Như vậy, đối với hàng hóa, dịch vụ mua trả chậm, trả góp có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên, điều kiện để được khấu trừ thuế GTGT đầu vào bao gồm:
- Hợp đồng mua bán hàng hóa, dịch vụ bằng văn bản;
- Hóa đơn GTGT hợp pháp;
- Chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định.
Trường hợp chưa đến hạn thanh toán theo hợp đồng thì doanh nghiệp vẫn được tạm khấu trừ thuế dù chưa có chứng từ thanh toán. Ngược lại, nếu đã đến thời hạn thanh toán nhưng không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt thì doanh nghiệp phải điều chỉnh giảm phần thuế GTGT đầu vào đã kê khai khấu trừ trước đó.
Sau khi hoàn thiện chứng từ thanh toán hợp lệ, doanh nghiệp hoàn toàn có thể kê khai để được khấu trừ lại số thuế GTGT đầu vào tương ứng trong kỳ tính thuế phát sinh chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt. Quy định này vừa đảm bảo tính chặt chẽ trong quản lý thuế, vừa tạo cơ chế linh hoạt giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro khi thực hiện các giao dịch mua bán trả chậm, trả góp.
Quy định mới về hóa đơn điện tử 2026 theo Nghị định 141/2026/NĐ-CP
Nghị định 141/2026/NĐ-CP đã sửa đổi, bổ sung nhiều nội dung quan trọng liên quan đến quy định về hóa đơn điện tử tại Nghị định 68/2026/NĐ-CP. Trong đó, đáng chú ý là các quy định áp dụng đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh nhằm tăng cường quản lý thuế, minh bạch doanh thu và thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong hoạt động kinh doanh.
Cụ thể, theo khoản 5 Điều 8 Nghị định 68/2026/NĐ-CP được sửa đổi, bổ sung bởi Điều 1 Nghị định 141/2026/NĐ-CP, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có doanh thu hằng năm trên 01 tỷ đồng bắt buộc phải sử dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối, truyền dữ liệu trực tiếp với cơ quan thuế.
Đối với trường hợp hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh có nhiều địa điểm kinh doanh khác nhau thì phải sử dụng chung một mã số thuế cho toàn bộ hệ thống cửa hàng, chi nhánh hoặc địa điểm bán hàng. Đồng thời, trên hóa đơn điện tử phát hành phải thể hiện rõ mã của từng địa điểm kinh doanh nhằm phục vụ công tác quản lý, đối chiếu và kiểm tra của cơ quan thuế.
Ngoài nhóm đối tượng bắt buộc nêu trên, Nghị định cũng quy định rằng các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 01 tỷ đồng trở xuống nếu đáp ứng đủ điều kiện về hạ tầng kỹ thuật và có nhu cầu sử dụng hóa đơn điện tử thì vẫn được phép đăng ký áp dụng hóa đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền kết nối dữ liệu với cơ quan thuế. Quy định này tạo điều kiện cho các hộ kinh doanh nhỏ chủ động chuyển đổi sang phương thức quản lý hiện đại, chuyên nghiệp và thuận tiện hơn trong quá trình kê khai, nộp thuế.
Bên cạnh đó, quy định mới cũng đặc biệt lưu ý đối với các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh mới thành lập hoặc những trường hợp trong năm trước có doanh thu chưa vượt mức 01 tỷ đồng nhưng trong năm tính thuế hiện tại phát sinh doanh thu lũy kế từ 01 tỷ đồng trở lên. Khi đó, các đối tượng này sẽ phải chuyển sang áp dụng hóa đơn điện tử theo đúng quy định bắt buộc của cơ quan thuế.
Theo Nghị định 141/2026/NĐ-CP, thời hạn để hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thực hiện đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử trong trường hợp doanh thu phát sinh vượt ngưỡng là 30 ngày kể từ ngày cuối cùng của kỳ tính thuế có doanh thu lũy kế trên 01 tỷ đồng. Đây là mốc thời gian quan trọng mà các hộ kinh doanh cần đặc biệt lưu ý để tránh vi phạm quy định về hóa đơn, chứng từ và nghĩa vụ thuế.
Có thể thấy, những sửa đổi mới tại Nghị định 141/2026/NĐ-CP không chỉ siết chặt hơn việc quản lý hóa đơn điện tử đối với hộ và cá nhân kinh doanh mà còn thúc đẩy việc áp dụng công nghệ số trong hoạt động bán hàng, thanh toán và quản lý doanh thu. Việc triển khai hóa đơn điện tử đồng bộ sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch, hạn chế thất thu thuế và tạo môi trường kinh doanh chuyên nghiệp, hiện đại hơn trong thời gian tới.
Kết luận
Có thể thấy, Nghị định 144/2026 đã đưa ra nhiều quy định mới nhằm tăng cường tính minh bạch và kiểm soát chặt chẽ đối với hoạt động mua hàng trả chậm, trả góp từ 5 triệu đồng trở lên. Đây được xem là bước điều chỉnh cần thiết trong bối cảnh các hình thức thanh toán tiêu dùng ngày càng phát triển mạnh mẽ, giúp hạn chế tình trạng gian lận, nợ xấu và các tranh chấp phát sinh trong quá trình giao dịch.
Đối với người tiêu dùng, việc nắm rõ các quy định mới sẽ giúp chủ động hơn khi lựa chọn hình thức mua trả góp, đồng thời bảo vệ tốt quyền lợi tài chính của bản thân. Trong khi đó, doanh nghiệp và đơn vị kinh doanh cũng cần nhanh chóng cập nhật chính sách, quy trình thanh toán và hồ sơ chứng từ để đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật hiện hành.
Hy vọng những thông tin trong bài viết đã giúp bạn hiểu rõ hơn về quy định mới đối với mua hàng trả chậm, trả góp từ 5 triệu đồng theo NĐ 144/2026. Việc cập nhật kịp thời các thay đổi pháp lý không chỉ giúp giao dịch diễn ra an toàn, minh bạch mà còn góp phần hạn chế các rủi ro không đáng có trong hoạt động mua bán và thanh toán hiện nay.
Tư vấn Thuế HD là đơn vị chuyên cung cấp dịch vụ tư vấn thuế chuyên nghiệp và toàn diện, mang đến giải pháp tối ưu cho doanh nghiệp và cá nhân trong mọi vấn đề liên quan đến thuế. Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm, am hiểu sâu hệ thống pháp luật thuế và luôn cập nhật kịp thời các chính sách mới nhất, công ty cung cấp đầy đủ các dịch vụ như tư vấn chính sách thuế, kê khai – báo cáo thuế định kỳ, quyết toán thuế, hoàn thuế, rà soát hồ sơ, kiểm soát rủi ro và hỗ trợ làm việc với cơ quan thuế trong các đợt thanh tra, kiểm tra.
Bằng phong cách làm việc chuyên nghiệp, minh bạch và tận tâm, Tư vấn Thuế HD không chỉ giúp khách hàng tuân thủ đúng quy định pháp luật mà còn hỗ trợ tối ưu nghĩa vụ thuế hợp pháp, tiết kiệm thời gian, chi phí và nâng cao hiệu quả quản trị tài chính. Với phương châm lấy uy tín và chất lượng dịch vụ làm nền tảng phát triển, công ty luôn nỗ lực trở thành đối tác tin cậy, đồng hành cùng doanh nghiệp trên hành trình phát triển ổn định và bền vững.
Thông tin:
- Website: tuvanthuehd.com
- Địa chỉ: Lô a2d11 Khu đô thị mới Cầu Giấy, số 3 ngõ 84 đường Trần Thái Tông, Phường Cầu Giấy, Thành Phố Hà Nội, Việt Nam.
- SĐT: 036.825.6731 – 034. 943.2286
- Email: [email protected]
