Trong quá trình hoạt động sản xuất – kinh doanh, việc kê khai và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế là trách nhiệm bắt buộc đối với mọi doanh nghiệp. Tuy nhiên, trên thực tế, không ít trường hợp doanh nghiệp do kê khai sai, xác định chưa đúng chi phí được trừ, doanh thu tính thuế hoặc chưa cập nhật kịp thời các quy định pháp luật đã dẫn đến tình trạng bị truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN). Đây là vấn đề khiến nhiều doanh nghiệp lo ngại bởi không chỉ làm phát sinh khoản thuế phải nộp bổ sung mà còn có thể kéo theo tiền phạt và tiền chậm nộp với giá trị không nhỏ.
Bên cạnh việc hiểu rõ truy thu thuế TNDN là gì, doanh nghiệp cũng cần nắm được các khoản có thể phải nộp khi bị cơ quan thuế kiểm tra và xử lý, từ đó chủ động kiểm soát rủi ro trong công tác kế toán – thuế. Trong bối cảnh quy định pháp luật về thuế ngày càng chặt chẽ và hệ thống quản lý thuế điện tử được tăng cường, việc kê khai minh bạch, chính xác đang trở thành yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp vận hành ổn định và tránh các vấn đề pháp lý phát sinh. Trong bài viết dưới đây, hãy cùng tìm hiểu chi tiết truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp là gì và doanh nghiệp có thể phải nộp những khoản nào theo quy định hiện hành.
Truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp là gì?
Truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) được hiểu là việc cơ quan Thuế yêu cầu doanh nghiệp nộp bổ sung phần thuế còn thiếu vào ngân sách nhà nước khi phát hiện có sai sót trong quá trình kê khai và thực hiện nghĩa vụ thuế. Việc truy thu thường xảy ra trong các trường hợp doanh nghiệp kê khai thiếu doanh thu, xác định sai chi phí được trừ, kê khai không đúng quy định, trốn thuế hoặc được miễn, giảm, hoàn thuế không đúng quy định ở các kỳ tính thuế trước.
Đây là một biện pháp quản lý nhằm bảo đảm doanh nghiệp thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính theo quy định của pháp luật thuế.
Doanh nghiệp phải nộp những khoản nào khi bị truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp?
Theo khoản 6 Điều 8 Nghị định 125/2020/NĐ-CP, dù đã hết thời hiệu xử phạt vi phạm hành chính về thuế, người nộp thuế vẫn phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ truy thu đối với các khoản phát sinh sai phạm trước đó.
Cụ thể, doanh nghiệp vẫn phải nộp các khoản sau:
- Số tiền thuế còn thiếu chưa nộp;
- Khoản thuế bị xác định là trốn thuế;
- Số tiền thuế được miễn, giảm hoặc hoàn cao hơn mức quy định;
- Tiền chậm nộp thuế phát sinh theo quy định của pháp luật.
Các khoản này phải được nộp đầy đủ vào ngân sách nhà nước trong thời hạn truy thu tối đa 10 năm trở về trước tính từ thời điểm cơ quan chức năng phát hiện hành vi vi phạm.
Trường hợp doanh nghiệp hoặc người nộp thuế không thực hiện đăng ký thuế thì sẽ phải nộp toàn bộ số tiền thuế thiếu, tiền thuế trốn và tiền chậm nộp cho toàn bộ thời gian trước đó kể từ ngày phát hiện vi phạm, không bị giới hạn trong phạm vi 10 năm.
Ngoài ra, quy định về thời hạn truy thu này chủ yếu áp dụng đối với các khoản thuế do tổ chức, cá nhân tự kê khai và tự nộp vào ngân sách nhà nước. Đối với các khoản nghĩa vụ tài chính khác như đất đai hoặc các khoản do cơ quan nhà nước xác định, thời hạn truy thu sẽ được áp dụng theo quy định pháp luật chuyên ngành có liên quan.
Cơ quan nào chịu trách nhiệm bồi thường khi truy thu thuế trái pháp luật?
Theo Điều 2 Quy chế giải quyết bồi thường nhà nước tại cơ quan Thuế các cấp ban hành kèm Quyết định 657/QĐ-TCT năm 2023, cơ quan Thuế có trách nhiệm bồi thường thiệt hại trong trường hợp ban hành hoặc thực hiện các quyết định, hành vi trái pháp luật gây ảnh hưởng đến tổ chức, cá nhân.
Trong đó, trường hợp truy thu thuế trái quy định pháp luật là một trong những căn cứ làm phát sinh trách nhiệm bồi thường của cơ quan Thuế.
Ngoài hành vi truy thu thuế trái pháp luật, cơ quan Thuế còn phải thực hiện trách nhiệm bồi thường khi:
- Ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính trái quy định;
- Áp dụng sai các biện pháp ngăn chặn hoặc cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt;
- Thu thuế, phí, lệ phí hoặc tiền sử dụng đất không đúng quy định pháp luật;
- Hoàn thuế trái pháp luật;
- Không thực hiện hoặc thực hiện không đúng các biện pháp bảo vệ người tố cáo theo quy định;
- Cố ý cung cấp thông tin sai lệch hoặc không cung cấp lại thông tin theo quy định của pháp luật về tiếp cận thông tin;
- Ra quyết định buộc thôi việc trái pháp luật đối với công chức thuế thuộc thẩm quyền quản lý.
Như vậy, nếu cá nhân hoặc doanh nghiệp bị cơ quan Thuế truy thu thuế không đúng quy định và gây thiệt hại thực tế, thì cơ quan Thuế có trách nhiệm xem xét và thực hiện bồi thường theo quy định của pháp luật về trách nhiệm bồi thường của Nhà nước.
Kết luận
Truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp là vấn đề mà bất kỳ doanh nghiệp nào cũng cần đặc biệt quan tâm trong quá trình hoạt động và thực hiện nghĩa vụ tài chính với Nhà nước. Việc bị truy thu không chỉ ảnh hưởng đến chi phí và dòng tiền doanh nghiệp mà còn có thể kéo theo nhiều hệ quả liên quan đến xử phạt hành chính, tiền chậm nộp và uy tín trong quá trình hoạt động kinh doanh.
Chính vì vậy, doanh nghiệp cần chủ động xây dựng hệ thống kế toán – thuế minh bạch, kiểm soát chặt chẽ hóa đơn chứng từ và thường xuyên cập nhật các quy định pháp luật mới để hạn chế tối đa rủi ro phát sinh. Hy vọng rằng những thông tin trong bài viết đã giúp bạn hiểu rõ hơn về khái niệm truy thu thuế TNDN cũng như các khoản doanh nghiệp có thể phải nộp khi bị truy thu, từ đó có sự chuẩn bị phù hợp để quản lý tài chính và tuân thủ pháp luật hiệu quả hơn.
Tư vấn Thuế HD là đơn vị chuyên cung cấp dịch vụ tư vấn thuế chuyên nghiệp và toàn diện, hỗ trợ doanh nghiệp và cá nhân giải quyết nhanh chóng mọi vấn đề liên quan đến thuế theo đúng quy định pháp luật. Với đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm, am hiểu sâu hệ thống chính sách thuế và luôn cập nhật kịp thời các quy định mới nhất, công ty cung cấp đầy đủ các dịch vụ như: tư vấn chính sách thuế, kê khai – báo cáo thuế định kỳ, quyết toán thuế, hoàn thuế, rà soát hồ sơ, kiểm soát rủi ro và hỗ trợ giải trình, làm việc với cơ quan thuế khi phát sinh thanh tra, kiểm tra. Bằng sự tận tâm, minh bạch và chuyên nghiệp trong từng quy trình, Tư vấn Thuế HD không chỉ giúp khách hàng tuân thủ đúng quy định pháp luật mà còn tối ưu nghĩa vụ thuế hợp pháp, tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả quản trị tài chính. Với phương châm lấy uy tín làm nền tảng phát triển, công ty luôn nỗ lực trở thành đối tác tin cậy, đồng hành cùng doanh nghiệp trên chặng đường phát triển bền vững.
Thông tin:
- Website: tuvanthuehd.com
- Địa chỉ: Lô a2d11 Khu đô thị mới Cầu Giấy, số 3 ngõ 84 đường Trần Thái Tông, Phường Cầu Giấy, Thành Phố Hà Nội, Việt Nam.
- SĐT: 036.825.6731 – 034. 943.2286
- Email: [email protected]
