Không phải mọi trường hợp phát sinh nghĩa vụ thuế GTGT đều được kê khai theo tháng hoặc theo quý. Đối với một số hoạt động, giao dịch thuộc diện khai thuế GTGT theo từng lần phát sinh, người nộp thuế cần xác định đúng đối tượng, thời điểm phát sinh nghĩa vụ và hồ sơ kê khai tương ứng. Nếu lựa chọn sai phương thức kê khai hoặc bỏ sót thời điểm kê khai, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân có thể gặp vướng mắc trong quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế.
Vậy những trường hợp nào phải kê khai thuế GTGT theo từng lần phát sinh? Thời hạn nộp hồ sơ được xác định như thế nào? Cách xác định số thuế GTGT phải nộp và hồ sơ cần chuẩn bị có gì đáng lưu ý? Bài viết dưới đây sẽ tổng hợp và hướng dẫn chi tiết các trường hợp kê khai thuế GTGT theo từng lần phát sinh, giúp người nộp thuế dễ dàng xác định đúng phương thức kê khai và chủ động thực hiện nghĩa vụ thuế theo quy định.
Hướng dẫn kê khai thuế GTGT theo từng lần phát sinh đối với từng trường hợp
Theo điểm c khoản 1 Điều 19 Thông tư 89/2026/TT-BTC, không phải tất cả người nộp thuế đều thực hiện khai thuế GTGT theo tháng hoặc theo quý. Đối với một số trường hợp đặc thù, thuế GTGT được thực hiện khai theo từng lần phát sinh. Cụ thể:
(1) Người nộp thuế có phát sinh thuế GTGT từ hoạt động chuyển nhượng bất động sản
Áp dụng đối với người nộp thuế thuộc trường hợp không phải nộp hồ sơ khai thuế theo Điều 11 Nghị định 252/2026/NĐ-CP hoặc người nộp thuế thực hiện khai thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp theo quy định của pháp luật về thuế GTGT nhưng phát sinh nghĩa vụ thuế từ hoạt động chuyển nhượng bất động sản.
Trong trường hợp này, số thuế GTGT phát sinh từ hoạt động chuyển nhượng bất động sản được thực hiện khai theo từng lần phát sinh.
(2) Người nộp thuế áp dụng phương pháp trực tiếp có phát sinh thuế GTGT không thường xuyên
Đối với người nộp thuế tính thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp và có khoản thuế GTGT phát sinh không thường xuyên, việc khai thuế được thực hiện theo từng lần phát sinh.
Nếu trong cùng một tháng phát sinh thuế GTGT nhiều lần, người nộp thuế được lựa chọn khai thuế theo tháng thay vì thực hiện nhiều hồ sơ khai thuế riêng lẻ.
(3) Trường hợp đề nghị cơ quan thuế cấp hóa đơn điện tử theo từng lần phát sinh
Người nộp thuế thuộc trường hợp đề nghị cơ quan thuế cấp hóa đơn điện tử theo từng lần phát sinh theo quy định pháp luật về hóa đơn điện tử thì đồng thời thực hiện khai thuế GTGT theo từng lần phát sinh tương ứng.
(4) Doanh nghiệp áp dụng phương pháp khấu trừ có hoạt động xây dựng hoặc chuyển nhượng bất động sản tại tỉnh khác
Đối với người nộp thuế thực hiện khai thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, việc khai thuế theo từng lần phát sinh được áp dụng khi thuộc một trong các trường hợp sau:
- Có hoạt động xây dựng theo quy định của pháp luật về hệ thống ngành kinh tế quốc dân hoặc pháp luật về xây dựng, với giá trị công trình xây dựng bao gồm cả thuế GTGT từ 01 tỷ đồng trở lên.
- Có hoạt động chuyển nhượng bất động sản tại tỉnh, thành phố khác với địa bàn nơi người nộp thuế đặt trụ sở chính.
Quy định này không áp dụng đối với một số hoạt động được loại trừ, gồm hoạt động xây dựng trong khu phi thuế quan, tư vấn, khảo sát, thiết kế, kế toán và bảo hiểm.
Nếu trong một tháng phát sinh nhiều lần thuộc các trường hợp nêu trên, người nộp thuế được thực hiện khai thuế theo tháng.
Lưu ý: Quy định nêu tại trường hợp (4) chỉ được áp dụng đến hết ngày 31/12/2026 theo khoản 2 Điều 100 Thông tư 89/2026/TT-BTC.
(5) Tổ chức khấu trừ, khai và nộp thuế GTGT thay
Tổ chức thực hiện khấu trừ, nộp thay số thuế đã khấu trừ hoặc tổ chức khai thuế, nộp thuế thay theo các trường hợp quy định tại điểm c khoản 1 và các điểm c.1, d, k khoản 2 Điều 22 Nghị định 252/2026/NĐ-CP cũng thực hiện khai thuế GTGT theo từng lần phát sinh.
Trường hợp trong cùng một tháng phát sinh nhiều lần nghĩa vụ thuế thuộc diện khai theo từng lần thì tổ chức được khai thuế theo tháng.
Như vậy, khi xác định phương pháp và kỳ khai thuế GTGT, người nộp thuế cần đối chiếu với tính chất hoạt động, phương pháp tính thuế cũng như thời điểm phát sinh nghĩa vụ thuế. Đặc biệt, trường hợp phát sinh nhiều lần trong cùng tháng có thể được chuyển sang khai theo tháng nếu đáp ứng điều kiện theo quy định.
Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm sức khỏe được miễn thuế GTGT từ 20/6/2026
Bên cạnh các quy định về kỳ khai thuế, chính sách thuế GTGT năm 2026 cũng có sự điều chỉnh đáng chú ý đối với lĩnh vực bảo hiểm.
Theo khoản 1 Điều 1 Nghị định 144/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Điều 4 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, một số dịch vụ bảo hiểm thuộc nhóm không chịu thuế GTGT, trong đó có bảo hiểm nhân thọ và bảo hiểm sức khỏe.
Quy định mới bổ sung nhóm dịch vụ bảo hiểm được miễn thuế GTGT, bao gồm:
- Bảo hiểm nhân thọ, bảo hiểm sức khỏe, bảo hiểm người học và các dịch vụ bảo hiểm khác liên quan đến con người;
- Bảo hiểm vật nuôi, bảo hiểm cây trồng và các dịch vụ bảo hiểm nông nghiệp khác;
- Bảo hiểm tàu, thuyền, trang thiết bị và các dụng cụ cần thiết phục vụ trực tiếp hoạt động đánh bắt thủy sản;
- Hoạt động tái bảo hiểm theo quy định của pháp luật về kinh doanh bảo hiểm;
- Bảo hiểm công trình, thiết bị dầu khí và tàu chứa dầu mang quốc tịch nước ngoài được nhà thầu dầu khí hoặc nhà thầu phụ nước ngoài thuê để hoạt động tại vùng biển Việt Nam hoặc vùng biển chồng lấn thuộc phạm vi khai thác chung theo thỏa thuận giữa Việt Nam và các quốc gia có bờ biển tiếp liền hoặc đối diện.
Theo đó, từ ngày 20/6/2026, bảo hiểm nhân thọ và bảo hiểm sức khỏe chính thức thuộc nhóm được miễn thuế GTGT theo quy định mới tại Nghị định 144/2026/NĐ-CP.
Do đó, doanh nghiệp kinh doanh bảo hiểm cần rà soát lại từng loại hình dịch vụ và đối tượng bảo hiểm đang cung cấp để xác định chính xác việc áp dụng chính sách thuế GTGT, đồng thời thực hiện kê khai và lập hóa đơn phù hợp với quy định hiện hành.
Kết luận
Kê khai thuế GTGT theo từng lần phát sinh là phương thức áp dụng đối với những trường hợp được pháp luật thuế quy định cụ thể, thay vì thực hiện kê khai định kỳ theo tháng hoặc theo quý. Vì vậy, việc xác định đúng đối tượng áp dụng, thời điểm phát sinh nghĩa vụ, doanh thu tính thuế, số thuế phải nộp và thời hạn nộp hồ sơ có ý nghĩa quan trọng trong quá trình tuân thủ pháp luật thuế.
Để hạn chế sai sót, người nộp thuế nên rà soát kỹ từng giao dịch phát sinh, xác định phương thức kê khai phù hợp và chuẩn bị đầy đủ chứng từ, hồ sơ trước khi nộp cho cơ quan thuế. Việc chủ động cập nhật quy định và thực hiện đúng ngay từ đầu sẽ giúp hạn chế nguy cơ kê khai thiếu, nộp chậm hoặc phát sinh tiền chậm nộp, đồng thời bảo đảm nghĩa vụ thuế GTGT được thực hiện đầy đủ và đúng quy định.
Dịch vụ quyết toán thuế theo năm của Công ty Tư Vấn Thuế HD là giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện đầy đủ, chính xác các công việc liên quan đến quyết toán thuế định kỳ, đặc biệt là thuế thu nhập doanh nghiệp và các nghĩa vụ thuế có liên quan. Công tác quyết toán đòi hỏi doanh nghiệp phải rà soát nhiều hồ sơ, sổ sách, hóa đơn, chứng từ và số liệu kế toán, vì vậy việc có đơn vị chuyên môn đồng hành sẽ giúp hạn chế sai sót và giảm áp lực cho bộ phận kế toán.
Tư Vấn Thuế HD hỗ trợ doanh nghiệp rà soát số liệu, kiểm tra hồ sơ và chứng từ liên quan, xác định các khoản doanh thu, chi phí, thu nhập chịu thuế và nghĩa vụ thuế; đồng thời hỗ trợ lập, kiểm tra và hoàn thiện hồ sơ quyết toán theo quy định. Trong quá trình thực hiện, những vấn đề có nguy cơ dẫn đến sai lệch số thuế phải nộp hoặc phát sinh rủi ro về thuế cũng được xem xét để doanh nghiệp có phương án xử lý phù hợp.
Sử dụng dịch vụ quyết toán thuế theo năm giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong việc kiểm soát nghĩa vụ thuế, tiết kiệm thời gian và hạn chế những rủi ro do kê khai, tổng hợp hoặc xử lý hồ sơ chưa chính xác. Nếu doanh nghiệp đang chuẩn bị quyết toán thuế hoặc cần rà soát lại số liệu trước khi thực hiện quyết toán, hãy liên hệ Công ty Tư Vấn Thuế HD để được tư vấn thuế và hỗ trợ chuyên nghiệp, kịp thời, phù hợp với tình hình thực tế của doanh nghiệp.
Thông tin:
- Website: tuvanthuehd.com
- Địa chỉ: Lô a2d11 Khu đô thị mới Cầu Giấy, số 3 ngõ 84 đường Trần Thái Tông, Phường Cầu Giấy, Thành Phố Hà Nội, Việt Nam.
- SĐT: 036.825.6731 – 034. 943.2286
- Email: [email protected]
